Het orgel

jpgDe kerk in Veendam beschikt over een imposant romantisch orgel met drie manualen en een pedaal. De afmetingen zijn bijzonder en vallen op. Achter en boven het orgel zijn tijdens de grote restauratie (herbouw) in 1927 vier orgelkamers gebouwd vol met windladen, waarop honderden pijpen staan. Musicus en organist Dr. Friedrich Schmidt Marlissa (1894-1946), initiator en stimulator van de restauratie, wilde een kerk- én concertorgel. En dat kwam er. Schmidt Marlissa heeft het muziekleven in Veendam bijzonder gestimuleerd, o.a. door allerlei concerten te organiseren in de Grote Kerk.

 

Het orgel heeft veel klankmogelijkheden en beschikt over een heus jpgstaafgongspel.

 Het oorspronkelijk orgel werd gebouwd door J.W. Timpe in 1824. Van dit orgel is alleen het front nog over. In 1847 is het orgel verbeterd en uitgebreid door de orgelbouwer Van Oeckelen.

Na verschillende restauraties kon het orgel rond 1925 niet meer gerepareerd worden.jpg

In 1927 werd aan de Duitse fa. Faber & Dienes opdracht gegeven een nieuw orgel te bouwen. De adviezen van Dr. Friedrich Schmidt Marlissa waren leidend. Dit orgel werd achter de bestaande frontpijpen van Timpe gebouwd. Het Timpe-front kan niet meer worden bespeeld, behalve de beide bastorens  aan de zijkanten.

In 1992/1993 is het orgel opnieuw grondige gerestaureerd door de fa. De Wit uit Nieuw Vennep.

jpg

Het orgel heeft 3 manualen, een vrij bespeelbaar pedaal en ca. 2400 pijpen van hout, zink en tin. De grootste pijp is 5.90 meter jpglang en weegt ca. 125 kg.
De kleinste pijp is 0,7 cm. 

 

 

Noord Nederland heeft een rijke orgelcultuur, waarbij de meeste aandacht uitging naar orgels uit de baroktijd en de daarbij behorende muziek. Gelukkig ontdekken steeds meer organisten en muziekliefhebbers het orgel repertoire uit de romantiek.

Euwe en Sybolt de Jong hebben onlangs een cd van het orgel opgenomen. De cd is in de kerk te koop.

 

 De dispositie van het Faber & Dienes orgel: (1928)

Hoofdwerk:
Prestant 8
Dubbelfluit 8
Roerfluit 8
Viola di Gamba 8
Octaaf 4
Roerfluit 4
Bachfluit 4
Quint 2 2/3
Octaaf 2
Ruischpijp 2 st.
Mixtuur 2-4 st.
Trompet 8

Positief expressief:
Quintadeen 16
Vioolprestant 8
Concertfluit 8
Roerfluit 8
Unda Maris 8
Dwarsfluit 4
Gemshoorn 4
Roerquint 2 2/3
Woudpijp 2
Terts 1 3/5
Cornettino 5 st.
Fagot 16
Hobo 8
Tremulant

Zwelwerk:
Lieflijk Gedekt 16
Aeöline 16
Stilprincipaal 8
Zachtgedekt 8
Aeöline 8
Vox Celestis 8
Quintadeen 8
Diapason 4
Gemshoorn 4
Spitsfluit 4
Nazard 2 2/3
Blokpijp 2
Terts 1 3/5
Septiem 1 1/7
Siffluit 1
Sesquialtera 2 st.
Ranket 16
Kromhoorn 8
Schalmei 4
Tremulant

Pedaal:
Majorbas 32
Subbas 16
Zachtbas 16
Violon 16
Quintbas 10 2/3
Basfluit 8
Bourdonbas 8
Violon 8
Nazard 5 1/3
Koraalbas 4
Nachthoorn 4
Basfluit 4
Nachthoorn 2
Bazuin 16
Trompet 8

Koppels en speelhulpen:
I+II, I+II 16, I+II 4
I+III, I+III 4
II+III, II+III 16, II+III 4
P+I, P+II, P+II 4, P+III, P+III 4
PP  P  MF  F  FF   T  HR